Men Tarmoq
1-Hafta: Baza va Virtualizatsiya Β· 90 daqiqa
Mundarija
  1. 🎯 1. Real Korxona Muammosi (Business Problem Statement)
  2. πŸ—ΊοΈ 2. Laboratoriya Topologiyasi va IP Sxemasi
  3. πŸ–₯️ 3. Talabalar uchun Laboratoriya Muhiti (Ikkala Variant)
  4. βš™οΈ 4. Bosqichma-bosqich Amaliy Sozlash Qo'llanmasi (Step-by-Step)
  5. πŸ§ͺ 5. Verifikatsiya va Tekshirish (Testing & CLI)
  6. 🚨 6. Eng Ko'p Uchraydigan Xatolar va Troubleshooting
  7. πŸ† 7. Mustaqil Amaliy Topshiriq (Student Challenge / Homework)

πŸ› οΈ [KUN-06] LAB QO'LLANMASI: Firewall Qoidalari, State Table Internals, Floating Rules va Aliases

Mavzu: Firewall Qoidalari, State Table Internals, Floating Rules va Aliases
Bosqich: 1-Hafta: Baza va Virtualizatsiya
Nazariy Ma'ruza: Lecture darsini o'qish


🎯 1. Real Korxona Muammosi (Business Problem Statement)

Real Muammo: Korxonada firewall qoidalari pala-partish yozilgan, qoidalar soni 100 dan oshib ketgan, kimga nima ruxsat berilgani noaniq. Noqonuniy ulanishlar davom etmoqda va ma'murlar qaysi ulanishlar ochiq qolganini ko'ra olmayapti.

Ushbu laboratoriya mashg'ulotida siz ushbu real muammoni to'liq hal qilasiz, tizimni xalqaro standartlar asosida xavfsiz va barqaror qilib sozlaysiz.


πŸ—ΊοΈ 2. Laboratoriya Topologiyasi va IP Sxemasi

flowchart LR
    subgraph WAN_ZONE["Tashqi Tarmoq (WAN)"]
        ISP["Internet Provayder (Uplink)"]
    end

    subgraph PFSENSE["pfSense Firewall (Lab Gateway)"]
        direction TB
        FW["pfSense 2.7.2 CE\nIP: 10.10.10.1 / WAN: DHCP"]
    end

    subgraph INTERNAL["Ichki Tarmoq (Clients & Servers)"]
        SRV["Server (Ubuntu/Nginx)\nIP: 10.10.20.x"]
        PC["Admin / Client PC\nIP: 10.10.10.x"]
    end

    ISP === PFSENSE
    PFSENSE === SRV
    PFSENSE === PC

πŸ“‹ Laboratoriya IP Jadvali

Interfeys / Qurilma Turi IP Manzil / Subnet Izoh
WAN Tashqi Provayder IP (DHCP / Static) Internetga chiqish
LAN (MGMT) Ichki 10.10.10.1/24 Boshqaruv va admin tarmog'i
DMZ / SERVERS Segment 10.10.20.1/24 Korporativ serverlar
Mijoz Mashinasi Test Client 10.10.10.50 (DHCP) Sinov o'tkazuvchi kompyuter

πŸ–₯️ 3. Talabalar uchun Laboratoriya Muhiti (Ikkala Variant)

Talaba o'zida mavjud imkoniyatga qarab Variant A yoki Variant B dan birini tanlaydi:

πŸ”Ή VARIANT A: Real Jismoniy pfSense (Hardware Appliance / Mini-PC)

  • Hardware: Kuchli protsessor bo'lsa ham, qoidalarni Alias yordamida optimallashtirish CPU yuklamasini keskin pasaytiradi.
  • Serial konsolda yoki SSH da pfctl buyruqlari real apparat holatini monitoring qilishda asosiy vositadir.

πŸ”Ή VARIANT B: Virtual Server pfSense (Proxmox VE / VMware Workstation)

  • Proxmox / VMware: Proxmox xostida 'Firewall' moduli o'chirilgan (disabled) bo'lishi maqsadga muvofiq, aks holda Proxmox pve-firewall pfSense paketlarini filtrlab chalkashlik keltirib chiqarishi mumkin.

βš™οΈ 4. Bosqichma-bosqich Amaliy Sozlash Qo'llanmasi (Step-by-Step)

  1. Qadam: Firewall -> Aliases ga kirish. Yangi Alias yaratish: Name: RFC1918_Subnets, Type: Networks, Qiymatlar: 10.0.0.0/8, 172.16.0.0/12, 192.168.0.0/16.
  2. Qadam: Port Aliases yaratish: Name: Admin_Ports, Type: Ports, Qiymatlar: 2222, 8443, 443.
  3. Qadam: Firewall -> Rules -> CORP bo'limiga kirish.
  4. Qadam: 1-Qoida: Bloklash: Destination: Single host or alias -> RFC1918_Subnets (Boshqa ichki tarmoqlarga kirish taqiqlansin).
  5. Qadam: 2-Qoida: Ruxsat berish: Protocol: TCP/UDP, Destination: Any, Port: 53, 80, 443 (Faqat Internet va DNS ruxsat).
  6. Qadam: Diagnostics -> States ga kirib, aktiv ulanishlarni, har bir sessiyaning paketlar soni va holatini (ESTABLISHED:ESTABLISHED) ko'rish.
  7. Qadam: Sinov tariqasida bitta aktiv yuklab olish sessiyasini State Table dan 'Kill' tugmasi bilan uzib tashlash.

πŸ§ͺ 5. Verifikatsiya va Tekshirish (Testing & CLI)

Har bir amaliyot tugagach, quyidagi buyruqlar yordamida natijani qat'iy tekshiring:

FreeBSD konsolida generatsiya qilingan xom qoidalar ro'yxatini ko'rish:

pfctl -sr

Aktiv state table sessiyalarini ko'rish:

pfctl -ss

Holat jadvali xotira hajmi va chegaralarini tekshirish:

pfctl -s memory

Bloklangan va ruxsat berilgan paketlar logini real vaqtda kuzatish:

Status -> System Logs -> Firewall

🚨 6. Eng Ko'p Uchraydigan Xatolar va Troubleshooting

  • ⚠️ Muammo: Qoida qo'shildi, lekin eski sessiya hali ham internetdan ma'lumot olyapti. Yechim: Stateful firewall eski ochilgan ulanishlarni uzmaydi; qoida kuchga kirishi uchun Diagnostics > States orqali eski ulanishni kill qilish yoki kutish kerak.
  • ⚠️ Muammo: Floating rule ishlamayapti. Yechim: Agar Floating Rule da 'Quick' katakchasi belgilanmasa, u interfeys darajasidagi boshqa qoidalar tomonidan bekor qilinishi mumkin.

πŸ† 7. Mustaqil Amaliy Topshiriq (Student Challenge / Homework)

πŸ“ Vazifa: URL Table Alias yarating va unga Internetdagi bepul ochiq xavfli IP lar ro'yxatini (masalan Abuse.ch SSLBL) bog'lang. Ushbu IP larga barcha interfeyslardan chiquvchi trafikni bloklovchi Floating Rule yozing.